Yumurtanın faydaları

yumurtanın faydaları

Yumurtaların haşlanmış, çırpılmış veya yağda kızartılmış olmasının bir önemi yoktur. İstediğiniz şekilde tüketebilirsiniz. Yumurtayı diyetinize katmanız  inanılmaz derecede sağlığınız için yararlıdır. Bu yazıda yumurtanın faydaları nı inceleyeceğiz.

Hepimiz yumurtaların lezzetli ve çok yönlü olduğunu biliyoruz. Tek başına bir yemek olabildiği gibi, aynı zamanda en sevdiğimiz yemeklerde bulunan gerekli bir malzemedir.

Yumurta size daha güçlü bir kalp, sağlıklı gözler ve cilt sağlar. Aynı zamanda kronik hastalıklardan korunmaya yardımcı olduğunu biliyor muydunuz?

Yumurta mütevazı süper gıdalardan biridir. Yeşil veya egzotik değil ama diyetimizde eksikliğini çektiğimiz birçok besin öğesini bize sağlamaktadır.

Mütevazi Yumurtanın Tarihçesi

Hiçbirimiz tavuk yada yumurtanın geçmişini bilmiyor olsak ta; bu bilimin hala çözmeye çalıştığı bir tartışma! Bildiğimiz şey yumurtanın binlerce yıldır eski mısırlılara kadar uzanan zengin bir geçmişi olduğudur.

Hatta Firavunlar, yumurtanın sahip olduğu süper güçleri, güneşten ve aydan gelen eski Tanrılardan birinin yarattığına inanıyorlardı.

Bir besin maddesi olarak  kökeninin güneydoğu Asya’ya dayandığı oradan da  Mısır’a ve Yunanistan’a geldiği ve sonrasında tüm dünyaya yayıldığı düşünülmektedir.

17. yüzyılda Fransa’da, meyve suları ile birlikte yumurta yemek popüler oldu. 19. yüzyılda kurutulmuş yumurta tozu tanıtıldı ve özellikle ABD silahlı kuvvetleri ve müttefikleri için II. Dünya Savaşı sırasında önemli bir uygulama haline geldi.

Tavuk yumurtaları satın alınan ana türdür. Ayrıca ördek ve bıldırcın yumurtaları da mevcuttur. Her yıl 762 milyar yumurta satılmaktadır. Bunların %70’i tam yumurta olarak, geri kalanı yumurta ürünlerinde kullanılmaktadır.

yumurtanın tarihçesi

Yumurtanın binlerce yıldır eski mısırlılara kadar uzanan zengin bir geçmişi vardır.

1# Yumurtalar İnanılmaz Derecede Besleyicidir

Yumurta masanıza koyabileceğiniz en besleyici gıdalardan biridir. Aslında boyutu göz önüne alındığında, son derece önemli besin maddeleri sunar.

Tek bir haşlanmış yumurtanın içerdiği mikro besin maddeleri şunlardır (kaynak):

* GBM: Tavsiye edilen günlük alınması gereken besin miktarı

  • Selenyum - 22% GBM
  • Riboflavin - 15% GBM
  • B12 Vitamini - 9% GBM
  • Fosfor - %9 GBM
  • Pantotenik Asit - % 7 GBM
  • A vitamini - %6 GBM
  • Folate - %5 GBM
  • E Vitamini - %3 GBM
  • B6 vitamini - %3 GBM
  • Demir - %3 GBM
  • Kalsiyum - %2 GBM
  • Potasyum - %2 GBM
  • Çinko - %2 GBM
  • Tiamin - %2 GBM

Bütün bunları 100 kalorinin altında sunmayı başarmaktadır.

Yumurta ayrıca, modern diyetlerin yoksun olduğu sağlığımız için önemli olan bazı besin maddelerini sağlamaktadır.

2# Yumurtalar, Protein’in Temel Standardıdır.

Protein, vücudumuzdaki her hücrede bulunan bir makro besin maddesidir.

Proteinin kemik sağlının iyileştirilmesi (kaynak) ve kan basıncını düşürmesi (kaynak) gibi önemli sağlık faydaları bulunmaktadır.

Gerçek şu ki, yeterli miktarda protein tüketmek insan yaşamı için inanılmaz derecede önemlidir.

Son zamanlarda, yağ yakımına yardımcı olmak için günlük kalorilerin büyük bir yüzdesini proteinden alan bir diyet uygulamak popüler bir hale geldi. Bunun nedeni, protein açlığı azaltır ve kalorileri azalttığınızda kasların parçalanmasını önler (kaynak)

1 haşlanmış yumurta,  6 gram protein sunar.

Yumurtalar ayrıca, vücudumuzun yalnızca yediğimiz yiyeceklerden elde edebileceği esansiyel amino asitler dahil 20 amino asidi içerir.

3# Yumurta Koline ile Paketlenmiştir

Kolin muhtemelen çoğu insanın hiç duymadığı bir şey. Bununla birlikte, genellikle B vitamini kategorisine giren önemli bir mikro besin maddesidir.

Kolin, insan vücudu için inanılmaz derecede önemlidir. Çünkü hücre membranlarının üretimi ve beyindeki sinyal moleküllerinin üretimi sadece işlevlerinden birkaçıdır. (kaynak)

Önemine rağmen, çoğu insan bu süper besleyici maddeyi atlar. Araştırmalar, toplumun %90 nın önerilen günlük miktardan daha az aldığını göstermektedir. (kaynak)

Tek bir yumurta, 100 mg’dan fazla kolin içeren süper besleyicidir. Kahvaltılarınızdan eksik etmeyin.

4#- Yumurta Kandaki Kolesterolü Yükseltmez

Birçok kişi içerdiği yüksek kolesterol düzeyi nedeniyle yumurta yemekten çekinmektedir.

Seviyelerin yüksek olduğu doğrudur. Aslında bir yumurta önerilen günlük miktarın yarısından fazlası olan 212 mg içerir.

Bununla birlikte, akılda tutulması gereken, diyet kolesterolünün kandaki kolesterol seviyesini yükseltmediğidir. (kaynak)

Aslında olan, günlük olarak kolesterol karaciğer tarafından üretilir. Yumurta yediğimizde de karaciğer daha az kolesterol üretmektedir (kaynak)

Bir iyi haber daha, insanların yaklaşık %7o’inde yumurta yemek hiç bir şekilde kan kolesterol düzeyini yükseltmez. (kaynak)

5# Yumurtalar Aslında İyi Kolesterolü Arttırır

Yüksek yoğunluklu lipoprotein (HDL) genellikle “iyi” kolesterol kabul edilir. (kaynak)

Yüksek HDL seviyesinin, kardiyovasküler hastalıklarını (kalp hastalığı ve felç) ve ölüm oranlarını azalttığı söylenmektedir. (kaynak)

yumurta iyi kolesterolu arttırır

Yüksek yoğunluklu lipoprotein (HDL) genellikle “iyi” kolesterol kabul edilir.

6# Yumurta Kalp Hastalıkları Riskini Azaltır

Çoğu insan yumurta yemenin kalp rahatsızlığı riski yüksek olanlar için tehlikeli olduğu konusunda yanlış fikre sahiptir. 2015 yılında yapılan bir araştırma, doğru türdeki yumurta yemenin mevcut durumunuza bakılmaksızın yarar sağladığını göstermiştir (kaynak)

Serbest yumurta (kafeslerde yetiştirilen tavuklar yerine serbest dolaşan tavukların yumurtaları) önemli oranda omega-3 yağ asitleri içerir. Aslında bu oran kafesli yumurta miktarının iki katı kadardır.

Omega-3 yağ asitleri insanların diyetlerinin çoğunda eksiktir.Ayrıca fiziksel ve zihinsel sağlık açısından inanılmaz derecede gereklidir. Belirgin faydalarından biri, trigliseritin düşürülmesine yardımcı olmasıdır.

Yüksek trigliseritler kalp rahatsızlığı için ciddi bir risk faktörüdür ve bu nedenle düşük trigliseritlere sahip olmak kalp sorunları olasılığını azaltır. (kaynak).

7# Yumurta Göz Sağlığını Arttırır

Yumurtalarda doğal olarak buluna bir besin türü karotenoidlerdir. Diyetinize karotenoidlerin dahil edilmesi, yaşam süresinin daha uzun olmasına ve kronik hastalık riskini azalmasına seben olur.

Birçok yeşil yapraklı sebzede de karotenoidler bulunur fakat bunların emilimi daha zordur. Çiğ sebzeler ile birlikte pişmiş yumurta yemek aslında sebzelerdeki karotenoidlerin emilimini artırır. (kaynak)

Doğada 600’den fazla karotenoid bulunmaktadır ve göz retinasında sadece 2 tane vardır. Bunlara lutein ve zeaksantin denir. Bunların gözlerdeki yoğunlu vücudun herhangi bir yerinden daha yüksektir. (kaynak)

Bu karotenoidler yüksek enerjili mavi ışık spektrumlarını filtreleyerek göz sağlığını koruyan antioksidan ve anti-flamatuar olarak çalışırlar. Bu katarakt ve göz tansiyonu (glokom) gibi daha yaygın göz hastalıkları geliştirme riskinizi azaltır (kaynak)

Araştırmalar, yumurta yemenin bu önemli besin seviyelerini önemli derecede etkilediğini göstermiştir. Ayrıca, günde en fazla 1.3 yumurta sarısı yiyerek bile karotenoid düzeyini ciddi şekilde artırtığını kanıtlamıştır.

Yumurta yiyerek, 4.5 haftalık bir sürede, lutein seviyeleri %28-50 arttı ve zeaxanthin seviyeleri %114-142 arttığı görülmüştür. (kaynak)

Üstelik, yumurtanın yüksek seviyede A vitamini bulundurduğunu zaten biliyorduk. A vitamini eksikliği körlüğün bir numaralı nedeni olduğundan, yumurtanın göz sağlını geliştirdiğini ispatlamanın bir başka yolu da budur.

8# Yumurta Cildinizi Sağlıklı Tutar

Yumurtalarda bulunan lutein ve zeaksantin, sadece göz sağlığını iyileştirmekle kalmaz aynı zamanda cildinize de bakmanıza yardımcı olur.

Gözlerdeki zararlı yüksek enerjili mavi spektrumları filtrelediği gibi, cildiniz için de aynı şeyi yapar. Böylece belli ışık dalga boylarındaki, özellikle UV ışınlarının oksidatif hasarını azaltır. (kaynak)

yumurta cildinizi sağlıklı tutar

Yumurtalarda bulunan lutein ve zeaksantin, cilt sağlığı için önemlidir.

9# Yumurta Kilo Vermeye Yardımcı Olabilir

Birçok kişi, protein açısından zengin bir diyetin kilo vermek için ne kadar yararlı olabileceğini konusunda bilgi sahibidir.

“Toklu Derecesi” denilen bir ölçme sistemi (kaynak), belirli gıdaların hangi seviyede sizi tok hissettirdiğini, dolayısıyla kalori alımını azaltmayı ölçmektedir. (kaynak)

Bir çalışmaya göre, simit ve tost gibi tipik kahvaltı gıdalarının yerine kahvaltıda yumurta yemenin tokluk hissini arttırdığı ve sonraki 36 saat boyunca kalori alımını azalttığını gösterdi (kaynak)

Aslında yumurta başka nedenlerle de kilo vermeyi destekler.

Yumurtalarda bulunan karotenoid lutein, yalnızca göz sağlığı üzerinde bir etki oluşturmaz aynı zamanda fiziksel aktivite düzeyinizi olumlu etkiler. (kaynak)

Tüm Yumurtalar Aynı Değildir!

İki yumurta türü bulunmaktadır:

Serbest dolaşan yumurta, kafesli yumurta.

Birçok kişi için gördükleri tek fark fiyat etiketidir. Satın aldığınız yumurta önemli gibi görünmeyebilir. Aslında yumurtadan maksimum verimi almak için doğru yumurta seçimi  çok önemlidir.

Satın alınan yumurta türüne göre sadece besin seviyeleri farklı olmaz. Aynı zamanda Salmonella gibi zararlı bakterileri de yanlışlıkla tüketme riskine girebilirsiniz.Hamilelikte bu yüzden az pişmiş yumurta yemeyi tavsiye etmezler.

Bu iki yumurta türü arasındaki farklara bir göz atalım:

Kafes Yumurtaları

  • Birkaç tavuk tek bir 107 cm lik kafes içinde bulunmaktadır.
  • Serbest dolaşıp kanatlarını çırpamıyorlar
  • Tavuklar düzgün bir şekilde yere uzanamıyor
  • Kendilerine bakabilecek durumda değiller
  • Tavuklar sık sık birbirlerine saldırır hatta bir diğerini yiyebilir
  • Bakterilere ve antibiyotiklere maruz kalırlar.
  • Genellikle tavuklara hastalıklı ölü hayvanları (et, kan ve dışkı) içeren ‘mezbaha atığı’ verilir

Serbest Dolaşım Yumurtaları

  • Tavukların serbestçe dolaşmalarına, kanat çırpmalarına izin verilir.
  • Tavukların daha iyi yaşam kalitesi bulunmaktadır.

Kafes Yumurtaları ile Serbest Yumurtalar Arasındaki Besin Farklılıkları

  • 2 kat daha fazla Omega-3
  • 3 kat daha fazla E vitamini
  • 7 kat daha fazla beta-karoten
  • ⅓ daha az kolesterol
  • ¼ daha az doymuş yağ
  • ⅔ more vitamin A

Serbest dolaşım yumurtaları kafes yumurtalarına göre %98 daha az ihtimal Solmonella riski taşımaktadır.

Bu nedenle, serbest dolaşım yumurtaları satın almanızı öneririm. Böylece sağlığınız ve aileniz için fark yaratmanız mümkündür.